عباس قديانى

315

فرهنگ جامع تاريخ ايران ( فارسى )

حرهء كالجى لقب دختر امير سبكتكين ، خواهر محمود و او را محمود به مأمون ابو العباس خوارزمشاه به زنى داده بود . حزب اكثريت ايران نوين تاريخچه پيدايش حزب ايران نوين را بايد از سال 1340 كه كانون ترقى تأسيس شد دانست . اين حزب داراى اركان كنگره ، هيئت اجرايى و دفتر سياسى بود كه كنگره حزب عاليترين مرجع تصميم‌گيرى به‌حساب مىآمد . حزب ايران در ارديبهشت سال 1323 حزب ايران توسط مهندس فريور تشكيل شد كه هدف آن مقابله با احزاب اراده ملى ، حزب عدالت و حزب توده بود . حزب تودهء ايران پس از سقوط رضا شاه و فروپاشى استبداد بيست سالهء رضاخانى ، بار ديگر فضاى باز سياسى كشور اين امكان را به‌وجود آورد تا ماركسيستهاى بازمانده از « حزب كمونيست ايران » به همراه گروه « 53 نفر » بتوانند آزادانه ناشر افكار و انديشه‌هاى دور و دراز خود باشند . از همين روى در دهم مهرماه 1320 در منزل « سليمان محسن اسكندرى » بيش از هفتاد تن از كمونيستها ، سنديكاليستها و عناصر ملى شركت يافتند تا آغازگر تلاشى نو در تاريخ حزب توده باشند . به‌هرصورت « حزب تودهء ايران » در دهم مهرماه 1320 تأسيس و « سليمان محسن اسكندرى » به عنوان رهبر حزب انتخاب مىگردد . پس از مرگ « سليمان محسن اسكندرى » تا برگزارى اولين كنگرهء حزب « ايرج اسكندرى » به طور موقت جانشين سليمان محسن اسكندرى مىشود و ظاهرا حق امضاء داشت . تا اينكه در مردادماه 1320 پس از برگزارى اولين كنگرهء حزب « نور الدين الموتى » به مقام رهبرى نائل مىگردد ولى احدى او را به عنوان رهبر حزب قبول نداشت . در كنگرهء دوم ، اساسنامه‌اى به تصويب مىرسد كه طبق مصوبات آن مقام دبيركلى تصريح و حدود وظايف او تا حدودى تعيين مىشود . در اين كنگره « رضا رادمنش » به عنوان دبيركل انتخاب و به مدت بيست سال ، يعنى تا « پلنوم چهاردهم » در اين سمت باقى مىماند . پس از خلع « رضا رادمنش » از مقام دبيركلى ، « ايرج اسكندرى » به مقام دبير اولى حزب نائل و تا « پلنوم شانزدهم حزب » در اين سمت باقى مىماند . پس از برگزارى « شانزدهمين پلنوم » كميته مركزى حزب توده ، سرانجام سكان كشتى به گل نشستهء حزب ، در اسفندماه 1357 در دستان لرزان « نور الدين كيانورى » براى مدتى در امواج پرتلاطم انقلاب اسلامى به حركت درمىآيد . اما تمام مسيرش همانند پيشينيان كژراهه بود و پايانش سردرگمى و درهم شكستن ! سرانجام به دنبال اعترافات تكان‌دهندهء سران حزب توده ، در سال 1362 كارنامهء پراعوجاج و سياه اين حزب پس از 42 سال حيات سياسى بسته و انحلال آن از زبان اعضاى كميتهء مركزى حزب تودهء ايران اعلام مىگردد . حزب حاكم مليون حزب مليون و ايران نوين در طول حيات سياسى خود احزاب اكثريت و حاكم بودند .